Bosplantsoen: wat is het en waar wordt het voor gebruikt?
Bij het woord bosplantsoen wordt al snel gedacht aan planten die uitsluitend bedoeld zijn voor het aanleggen van een bos. In werkelijkheid is bosplantsoen veel veelzijdiger. Het wordt gebruikt voor onder andere houtwallen, houtsingels, erfbeplanting, natuurlijke hagen, bosranden en landschappelijke beplanting. Zowel voor particuliere tuinen als voor grotere groenprojecten kan bosplantsoen een interessante keuze zijn.
Bosplantsoen bestaat meestal uit jonge bomen en struiken die relatief compact worden gekweekt en daardoor gemakkelijk in grotere aantallen kunnen worden aangeplant. Veel soorten worden in het plantseizoen als wortelgoed geleverd. Dat maakt bosplantsoen bijzonder geschikt wanneer een groter oppervlak of een langere strook beplant moet worden.
Maar welke planten vallen eigenlijk onder bosplantsoen? Wanneer kunt u ze planten en waar moet u bij de aanleg op letten? In dit artikel leggen we het uitgebreid uit.
Wat is bosplantsoen?
Bosplantsoen is een verzamelnaam voor jonge bomen en struiken die worden gebruikt voor bosbouw, landschappelijke beplanting en natuurlijke groenvoorzieningen. Het gaat dus niet om één specifieke plantensoort.
Afhankelijk van het gewenste eindresultaat kunnen verschillende soorten bomen en struiken worden gecombineerd. Denk bijvoorbeeld aan beuk, haagbeuk, veldesdoorn, meidoorn, sleedoorn, hazelaar, liguster, kornoelje en verschillende andere soorten.
Een groot verschil met veel sierplanten uit een tuincentrum is dat bosplantsoen meestal niet wordt gekozen vanwege één individuele plant. De kracht zit juist in het gezamenlijke eindresultaat. Tientallen of honderden jonge planten kunnen uiteindelijk samen een haag, struweel, houtsingel, bosrand of andere natuurlijke beplanting vormen.
Waar wordt bosplantsoen voor gebruikt?
Bosplantsoen kent veel verschillende toepassingen. Welke soorten het meest geschikt zijn, hangt onder andere af van de beschikbare ruimte, grondsoort, standplaats en het uiteindelijke doel van de beplanting.
Een houtwal aanplanten
Een bekende toepassing is het aanleggen of herstellen van een houtwal. Een houtwal bestaat doorgaans uit verschillende bomen en struiken en vormt een karakteristiek landschapselement. Door meerdere soorten te combineren ontstaat een gevarieerde beplanting.
Voor een houtwal kan bijvoorbeeld worden gewerkt met soorten als meidoorn, sleedoorn, hazelaar, veldesdoorn en haagbeuk. Welke combinatie geschikt is, is afhankelijk van de locatie en het gewenste resultaat.
Houtsingels en landschappelijke beplanting
Ook voor een houtsingel wordt veel gebruikgemaakt van bosplantsoen. Houtsingels kunnen worden toegepast als natuurlijke afscheiding en als onderdeel van een grotere landschappelijke inrichting.
Door verschillende soorten door elkaar te planten krijgt de beplanting een natuurlijker karakter dan een strak gesnoeide haag met slechts één plantensoort.
Erfbeplanting
Rond woningen, boerderijen en bedrijfsterreinen kan bosplantsoen worden gebruikt voor erfbeplanting. Hiermee kan een terrein op een natuurlijke manier worden ingepast in de omgeving.
Afhankelijk van de beschikbare ruimte kan worden gekozen voor een compacte gemengde haag of juist een bredere strook waarin struiken en bomen zich verder kunnen ontwikkelen.
Natuurlijke hagen
Bosplantsoen is ook geschikt voor het maken van een meer natuurlijke haag. Waar een traditionele beukenhaag vaak uit één soort bestaat en regelmatig wordt gesnoeid, kunnen voor een natuurlijke haag verschillende soorten met elkaar worden gecombineerd.
Meidoorn, sleedoorn, veldesdoorn, liguster en hazelaar zijn voorbeelden van soorten die, afhankelijk van de situatie, deel kunnen uitmaken van zo’n gemengde beplanting.
Bossen en bosranden
Zoals de naam al aangeeft, wordt bosplantsoen ook gebruikt bij het aanleggen en aanvullen van bossen en bosranden. Daarbij kan onderscheid worden gemaakt tussen bomen die uiteindelijk hoger worden en struiken die een lagere begroeiing vormen.
Door soorten met verschillende groeivormen te gebruiken kan een gevarieerde overgang tussen open terrein en hogere begroeiing worden gecreëerd.
Welke soorten bosplantsoen zijn er?
Er bestaat een groot assortiment planten dat als bosplantsoen kan worden toegepast. De juiste keuze is afhankelijk van het doel van de aanplant.
Veelgebruikte soorten zijn bijvoorbeeld:
- Meidoorn – bekend als sterke struik en veel gebruikt in natuurlijke en landschappelijke beplantingen.
- Sleedoorn – een struik die goed past in gemengde en natuurlijke beplantingen.
- Hazelaar – een grotere struik die veel ruimte kan innemen en geschikt is voor brede beplantingsstroken.
- Veldesdoorn – een veelzijdige soort die zowel in gemengde beplanting als haagvorm kan worden gebruikt.
- Haagbeuk (Carpinus betulus) – geschikt voor hagen en verschillende landschappelijke toepassingen.
- Beuk (Fagus sylvatica) – vooral bekend als beukenhaag, maar ook bruikbaar binnen andere beplantingen.
- Liguster – een bekende haagplant die daarnaast binnen gemengde beplantingen kan worden toegepast.
- Kornoelje – verschillende soorten kornoelje kunnen onderdeel vormen van natuurlijke en landschappelijke beplantingen.
Dit is slechts een deel van de mogelijkheden. Juist door verschillende soorten te combineren kan een beplanting worden afgestemd op de beschikbare ruimte en het gewenste eindbeeld.
Waarom verschillende soorten bosplantsoen combineren?
Een aanplant hoeft niet uit één plantensoort te bestaan. Bij gemengd bosplantsoen worden meerdere soorten bomen en struiken door elkaar aangeplant.
Het voordeel hiervan is vooral de variatie. De verschillende soorten hebben ieder hun eigen groeivorm, hoogte, blad en ontwikkeling. Daardoor ontstaat een ander beeld dan bij een traditionele haag die volledig uit dezelfde soort bestaat.
Welke verhouding tussen de soorten wenselijk is, hangt sterk af van het doel. Voor een smalle natuurlijke afscheiding kiest u bijvoorbeeld anders dan voor een brede houtwal waarin planten de ruimte krijgen om zich verder te ontwikkelen.
Inheems bosplantsoen
Bij natuurlijke en landschappelijke beplanting wordt regelmatig gezocht naar inheems bosplantsoen. Daarmee worden plantensoorten bedoeld die van nature in onze omgeving voorkomen.
Voorbeelden van soorten die veel in dergelijke beplantingen worden toegepast zijn meidoorn, sleedoorn, hazelaar en veldesdoorn.
Het is daarbij belangrijk om niet alleen naar de naam van de plant te kijken. De omstandigheden ter plaatse blijven bepalend. Grondsoort, vochtigheid, beschikbare ruimte en gewenste hoogte spelen allemaal mee bij het samenstellen van een geschikte beplanting.
Bosplantsoen met blote wortel
Veel bosplantsoen wordt tijdens het plantseizoen geleverd als plantgoed met blote wortel, ook wel wortelgoed genoemd. De planten staan tijdens de teelt gewoon in de volle grond en worden tijdens de rustperiode gerooid.
Na het rooien is het belangrijk dat de wortels goed worden beschermd tegen uitdroging. Zeker bij grotere aantallen planten is een goede voorbereiding daarom belangrijk. Zorg dat de plantplaats zoveel mogelijk gereed is voordat het plantmateriaal wordt verwerkt en laat de wortels niet onnodig lang onbeschermd liggen.
Wilt u meer weten over hoe wortelgoed bij ons van het land naar de klant gaat? Lees dan ook ons artikel over het proces van rooien tot verzenden.
Wanneer kunt u bosplantsoen planten?
Bosplantsoen met blote wortel wordt geplant tijdens de periode waarin de planten in rust zijn. Het exacte plantmoment is mede afhankelijk van de weers- en bodemomstandigheden.
Vooral de toestand van de grond is belangrijk. Planten in sterk bevroren grond of grond die door zeer natte omstandigheden moeilijk te bewerken is, is niet wenselijk. Een goed voorbereide, bewerkbare bodem maakt het planten bovendien aanzienlijk gemakkelijker.
Hoe plant u bosplantsoen?
Een goede aanplant begint met de voorbereiding van de grond. De planten moeten voldoende ruimte hebben om hun wortels goed in de bodem te kunnen verspreiden.
Let tijdens het planten onder andere op de volgende punten:
- Zorg voor een goed bewerkbare bodem.
- Voorkom dat wortels tijdens het planten uitdrogen.
- Zorg dat wortels voldoende ruimte krijgen en niet onnodig worden dubbelgevouwen.
- Sluit de grond rondom de wortels goed aan.
- Geef indien nodig na het planten voldoende water.
- Houd de pas aangeplante beplanting de eerste periode goed in de gaten.
Bij grote aantallen loont het om vooraf een plantplan te maken. Daarmee bepaalt u niet alleen waar de planten komen te staan, maar ook hoe de verschillende soorten over het perceel worden verdeeld.
Hoeveel bosplantsoen heeft u nodig?
Hoeveel planten nodig zijn, is niet met één standaardgetal te beantwoorden. De juiste plantafstand voor bosplantsoen hangt af van de plantmaat, soorten, toepassing en de gewenste dichtheid.
Voor een haag worden planten bijvoorbeeld dichter bij elkaar gezet dan wanneer dezelfde soorten onderdeel worden van een brede houtwal of landschappelijke beplanting.
Meet daarom eerst de lengte en breedte van het te beplanten gedeelte en bepaal vervolgens wat het doel van de beplanting is. Bij een combinatie van verschillende soorten moet bovendien worden bekeken hoe de soorten over het beschikbare oppervlak worden verdeeld.
Een gemengde beplanting begint met een goed plan
Bij een grotere beplanting is het verleidelijk om simpelweg een aantal verschillende soorten te bestellen en deze willekeurig over het terrein te verdelen. Een doordachte soortkeuze levert echter meestal een veel beter eindresultaat op.
Kijk vooraf naar:
- de grondsoort;
- de hoeveelheid vocht in de bodem;
- zon en schaduw;
- de beschikbare breedte en hoogte;
- de gewenste functie van de beplanting;
- de uiteindelijke grootte van de verschillende soorten.
Een brede houtwal vraagt immers om een andere samenstelling dan een smalle erfafscheiding.
Bosplantsoen rechtstreeks van de kwekerij
Bij Beukenhaagkwekerij.nl kweken we niet alleen beukenhaag. Ons assortiment bestaat uit verschillende soorten haagplanten en plantmateriaal die voor uiteenlopende toepassingen gebruikt kunnen worden.
Daarbij vinden we het belangrijk dat u niet alleen naar de naam of het uiterlijk van een plant kijkt, maar vooral naar de vraag of een soort geschikt is voor de plek waar deze uiteindelijk moet groeien.
Heeft u een lange haag, een natuurlijke afscheiding, erfbeplanting of een groter landschappelijk project voor ogen? Dan kan het interessant zijn om verder te kijken dan één enkele plantensoort. Met een geschikte combinatie van verschillende bomen en struiken kunnen heel andere soorten beplantingen worden aangelegd.
Veelgestelde vragen over bosplantsoen
Wat wordt bedoeld met bosplantsoen?
Bosplantsoen is een verzamelnaam voor jonge bomen en struiken die onder andere worden gebruikt voor hagen, houtwallen, houtsingels, bosranden, erfbeplanting en andere landschappelijke beplantingen.
Is bosplantsoen alleen bedoeld voor bossen?
Nee. Ondanks de naam kan bosplantsoen voor veel meer toepassingen worden gebruikt. Denk bijvoorbeeld aan natuurlijke afscheidingen, houtwallen, erfbeplanting en gemengde hagen.
Kan ik verschillende soorten bosplantsoen combineren?
Ja. Verschillende bomen en struiken kunnen worden gecombineerd in een gemengde beplanting. Welke combinatie geschikt is, hangt af van de standplaats, beschikbare ruimte en het gewenste eindresultaat.
Wat is inheems bosplantsoen?
Met inheems bosplantsoen worden soorten bedoeld die van nature in onze omgeving voorkomen. Voor natuurlijke en landschappelijke aanplant worden dergelijke soorten regelmatig gebruikt.
Wordt bosplantsoen met blote wortel geleverd?
Veel soorten bosplantsoen worden tijdens het plantseizoen als wortelgoed geleverd. De planten worden vanuit de volle grond gerooid en zonder pot geleverd. Het is daarbij belangrijk om de wortels vanaf het rooien tot het planten goed tegen uitdroging te beschermen.
Welke bosplantsoensoorten zijn geschikt voor mijn situatie?
Dat hangt onder andere af van de bodem, vochtigheid, beschikbare ruimte en het doel van de beplanting. Een soort die uitstekend geschikt is voor een brede houtwal hoeft bijvoorbeeld niet de beste keuze te zijn voor een smalle erfafscheiding.
Van beukenhaag tot complete landschappelijke beplanting
Een groene afscheiding hoeft dus zeker niet altijd uit één soort te bestaan. Met bosplantsoen kunnen hagen, houtwallen, houtsingels, bosranden en andere natuurlijke beplantingen worden gerealiseerd.
Door vooraf goed na te denken over de standplaats, beschikbare ruimte en gewenste functie kunt u planten kiezen die bij de situatie passen. Zeker bij grotere oppervlakken en gemengde beplantingen is een goede voorbereiding belangrijk.
Bent u op zoek naar bosplantsoen of wilt u verschillende soorten combineren? Bekijk dan ons assortiment en ontdek welke haagplanten, bomen en struiken geschikt kunnen zijn voor uw beplantingsproject.
